Prinsjesdag 2026: wat verandert er voor jou?

Tijdens Prinsjesdag is de miljoenennota bekendgemaakt. Hierin staan de belangrijkste plannen van de regering voor 2027. Sommige plannen kunnen ook gevolgen hebben als je een woning koopt, vermogen wilt overdragen of je huis wilt verduurzamen. Daarom hebben we de belangrijkste veranderingen voor je op een rij gezet.

Wonen
Een woning vinden is voor veel mensen in deze tijd lastig. Daarom wil het kabinet de komende jaren meer woningen bouwen en bestaande woningen beter benutten. Bijvoorbeeld door het splitsen van woningen en het delen van woonruimte. Ook komt er extra aandacht voor betaalbare koopwoningen voor starters en woningen voor ouderen.

Meer ruimte voor de startersvrijstelling overdrachtsbelasting
Ben je tussen de 18 en 35 jaar en koop je voor het eerst een woning? Dan kun je onder voorwaarden gebruikmaken van de startersvrijstelling. Je betaalt dan geen overdrachtsbelasting.

In 2027 gaat de maximale woningwaarde voor deze vrijstelling omhoog van € 555.000,- naar € 615.000,-. Hierdoor komen meer woningen binnen de grens van de startersvrijstelling.

Lager tarief voor een tweede woning
Voor woningen waar je niet zelf gaat wonen, zoals een vakantiewoning of een woning voor de verhuur, gaat de overdrachtsbelasting verder omlaag. In 2026 daalde het tarief al van 10,4% naar 8%. Het kabinet wil dit tarief in 2027 verder verlagen naar 7%.

Voor bedrijfspanden, grond en andere gebouwen dan woningen blijft het tarief van 10,4% gelden.

Betaalbare koopwoning blijft fiscaal een eigen woning
Bij woningen die onder een betaalbare koopwoning regeling vallen, gelden afspraken om de woning betaalbaar te houden. Zo kan bijvoorbeeld worden afgesproken dat je de woning een aantal jaar niet boven een bepaald bedrag mag verkopen. Hierdoor profiteer je als eigenaar niet volledig van een mogelijke stijging van de woningwaarde.

Dat kan ook gevolgen hebben voor de belasting. Zonder aanpassing zouden sommige van deze woningen namelijk in box 3 kunnen vallen in plaats van onder de eigenwoningregeling.

Het kabinet wil daarom wettelijk vastleggen dat woningen die onder een betaalbare koopwoning regeling vallen, toch als eigen woning worden gezien. Hierdoor kunnen kopers ook in de periode waarin een maximale verkoopprijs geldt gebruik blijven maken van de hypotheekrenteaftrek over de financiering van hun woning.

Energiebespaarbudget bij een slecht energielabel
Koop je met NHG een woning met energielabel E, F of G? Dan wil de Nationale Hypotheek Garantie (NHG) vanaf 2027 standaard rekening houden met een Energiebespaarbudget (EBB).

Met dit budget kun je binnen je hypotheek extra geld lenen om je nieuwe woning energiezuiniger te maken. Bijvoorbeeld met isolatie of andere energiebesparende maatregelen. Het bedrag wordt speciaal hiervoor gereserveerd en moet binnen de wettelijke regels voor je maximale hypotheek passen.

Zo kun je bij de aankoop van je woning meteen budget meenemen om deze te verduurzamen.

Schenken
Ook rondom schenkingen staan er veranderingen op de planning. Zo worden de regels voor schenken op papier aangepast en krijg je meer tijd om aangifte schenkbelasting te doen.

Schenking op papier wordt minder aantrekkelijk
Bij een schenking op papier schenk je een bedrag zonder het geld direct over te maken. In plaats daarvan leg je bij de notaris vast dat je dit bedrag schuldig bent aan de ontvanger. Zo kun je bijvoorbeeld alvast vermogen overdragen aan je kinderen, terwijl je zelf over het geld blijft beschikken.

Over deze schuld moet je ieder jaar rente betalen aan de ontvanger. Het kabinet wil deze rente verlagen van 6% naar 3%. Hierdoor wordt het mogelijke fiscale voordeel van een schenking op papier kleiner. De ontvanger kan namelijk in box 3 inkomstenbelasting moeten betalen over de schenking. Bij een lagere rente kan deze belasting zwaarder wegen dan de rente die de ontvanger krijgt.

Wat de gevolgen in box 3 precies zijn voor de schenker, is nog niet duidelijk. Het is daarom verstandig om de ontwikkelingen af te wachten en je goed te laten adviseren.

Daarnaast wil het kabinet de Successiewet aanpassen. Het doel daarvan is om te voorkomen dat een schenking op papier vooral wordt gebruikt om zoveel mogelijk te profiteren van het laagste tarief voor de schenk- en erfbelasting. Ook hierdoor kan het belastingvoordeel van een schenking op papier kleiner worden.

Meer tijd voor aangifte schenkbelasting
Vanaf 2028 krijg je meer tijd om aangifte schenkbelasting te doen. Nu moet dit uiterlijk twee maanden na afloop van het kalenderjaar. Straks wordt deze termijn verlengd naar vier maanden. Je aangifte moet dan uiterlijk op 30 april binnen zijn.

Dit is vooral handig wanneer je een woning geschonken krijgt. Voor de schenkbelasting mag je kiezen tussen de WOZ-waarde van het jaar waarin je de woning krijgt of die van het jaar erna. Door de langere aangiftetermijn zijn beide WOZ-waarden meestal bekend. Dan kun je beter bepalen welke waarde je voor de aangifte gebruikt.

Ondernemen
Ook ondernemers krijgen in 2027 te maken met verschillende veranderingen. Een daarvan is de verdere afbouw van de stakingsaftrek.

Stakingsaftrek gaat omlaag
Als je stopt met je onderneming, moet je mogelijk belasting betalen over de stakingswinst. Met de stakingsaftrek mag je een deel van deze winst aftrekken, waardoor je over een lager bedrag belasting betaalt.

Het kabinet wil deze aftrek in 2027 verlagen van € 3.630,- naar € 908,-. Hierdoor kun je bij het stoppen van je onderneming minder aftrekken en mogelijk meer belasting betalen. Vanaf 2030 moet de stakingsaftrek helemaal verdwijnen.

Wat betekenen de plannen voor jou?
De plannen van Prinsjesdag zijn nog niet allemaal definitief. Een deel moet eerst worden goedgekeurd door de Tweede en Eerste Kamer. Toch is het goed om alvast te weten wat er mogelijk verandert. Zeker als je plannen hebt om een woning te kopen, vermogen te schenken of iets binnen je onderneming te veranderen.

We kijken graag met je mee wat de plannen voor jouw situatie kunnen betekenen en wat je daarvoor moet regelen.